Albrecht von Wallenstein
Albrecht von Wallenstein (1583 – 1634) był urodzonym w Czechach wodzem, który w wojnie trzydziestoletniej służył jako naczelny wódz cesarza Ferdynanda II. Własnym kosztem wystawił armię liczącą dziesiątki tysięcy ludzi i oddał ją cesarzowi, otrzymując w zamian tytuły księcia frydlanckiego i księcia meklemburskiego; zdymisjonowany w 1630 roku, został przywołany z powrotem, gdy nacierał król szwedzki Gustaw Adolf, i stanął przeciw niemu pod Lützen w 1632 roku. W 1634 roku, podejrzany o zdradę, został zamordowany przez własnych oficerów w Egerze (dziś Cheb w Czechach).
| Daty życia | 1583 – 1634 |
|---|---|
| Miejsca działalności | Czechy · Morawy · północ Świętego Cesarstwa Rzymskiego (Meklemburgia, Saksonia) |
| Znany z | Naczelny wódz cesarski w wojnie trzydziestoletniej; książę frydlancki |
| Start w grze | 1618 · wiek: 35 · Pułkownik stanów morawskich (stan rycerski) — Praskie okno |
Życie w skrócie
- 1583 Urodzony 24 września w protestanckiej rodzinie drobnej szlachty w Heřmanicach w Czechach; w wieku około dwunastu lat traci oboje rodziców.
- ok. 1606 Przechodzi na katolicyzm. W 1608 roku astronom Kepler stawia mu horoskop.
- 1609 Poślubia bogatą wdowę Lukrecję Nekšovą, a po jej śmierci w 1614 roku dziedziczy wielkie dobra na Morawach.
- 1619 Gdy powstanie czeskie rozlewa się na Morawy, przechodzi do cesarza w Wiedniu, zabierając kasę pułkową z Ołomuńca.
- 1625 Wykupując ziemie skonfiskowane po bitwie na Białej Górze, zostaje księciem frydlanckim, a z armią wystawioną własnym kosztem – naczelnym wodzem cesarskim. W następnym roku zwycięża przy moście w Dessau.
- 1628 Zostaje księciem meklemburskim, ale nie udaje mu się zdobyć bałtyckiego portu Stralsund.
- 1630 Zdymisjonowany na sejmie elektorskim w Ratyzbonie na żądanie książąt obawiających się jego potęgi.
- 1632 Przywołany po klęsce pod Breitenfeld, powstrzymuje Szwedów pod Alte Veste i 16 listopada staje przeciw nim pod Lützen. W tej bitwie ginie Gustaw Adolf.
- 1634 W styczniu odbiera w Pilźnie przysięgę wierności od swoich oficerów, ale cesarz go dymisjonuje i ogłasza zdrajcą. 25 lutego zostaje zamordowany w Chebie.
Rodzina
Członkowie rodziny, którzy pojawiają się z tą postacią na początku gry. Lata podano według przekazów; tam, gdzie się nie zachowały, widnieje znak ?.
| Pokrewieństwo | Imię | Daty życia | Uwagi |
|---|---|---|---|
| Ojciec | Wilhelm von Wallenstein | ? – 1595 | Pan na Heřmanicach |
| Matka | Markéta Smiřická | ? – 1593 | Z wielkiego czeskiego rodu Smiřických |
| Pierwsza żona | Lukrecja Nekšová | ? – 1614 | Dziedziczka Landeku, ślub w 1609. Na początku gry już nie żyje |
| Druga żona | Izabela Katarzyna von Harrach | 1601 – 1655 | Córka hrabiego Harracha, powiernika cesarza; ślub w 1623. W grze pojawia się w twoim życiu później |
W grze
Zaczynasz w maju 1618 roku na Morawach jako trzydziestopięcioletni pułkownik, akurat gdy nadchodzi wieść, że cesarscy namiestnicy zostali wyrzuceni przez okno w Pradze. Żyjesz z majątku zmarłej cztery lata temu żony Lukrecji, a w szufladzie leży horoskop. Kuzyn Jaroslav, płatnik, jego protestanccy kuzyni i pastor braci czeskich Jan Bartoš to ludzie tego życia.
W pierwszym wydarzeniu, „Przez okno”, wybierasz, czy napisać do Wiednia, wypłacić pułkowi żołd z góry, by zachować wierność żołnierzy, czy jeszcze raz otworzyć horoskop. Jak pokazują „Długa moneta” z 1622 roku i „Dwadzieścia tysięcy własnym kosztem” z 1625 roku, siła tego życia płynie ze złota, a gdy cesarz wzywa cię z powrotem zimą 1631 roku w Jiczynie, warunki twojego powrotu ciągną się za tobą aż do nocy w Pilźnie i Chebie.
Punkt zwrotny to „Breitenfeld”. Twoja dymisja w Ratyzbonie w 1630 roku jest jego wigilią. Jeśli wygra król szwedzki, prawdziwa historia biegnie przez Alte Veste, mgłę pod Lützen i przysięgę z Pilzna aż do nocy w Chebie w 1634 roku; jeśli wygra cesarz, do końca biegnie inna gałąź, w której zostajesz generałem Bałtyku i spoglądasz ku koronie czeskiej.
- Przewodnik po scenariuszu Praskie okno
- Przewodnik po epoce Renesans i epoka wielkich odkryć
- Powiązane punkty zwrotne A gdyby cesarz wygrał bitwę pod Breitenfeld?
Najczęstsze pytania
Dlaczego zamordowano Wallensteina?
Cesarz Ferdynand II podejrzewał, że trzyma ogromną armię jak prywatne wojsko i potajemnie pertraktuje ze Szwecją, Saksonią i Francją, by go zdradzić. Po tym, jak cesarz w styczniu 1634 roku potajemnie go zdymisjonował i ogłosił zdrajcą, 25 lutego w Chebie irlandzcy i szkoccy oficerowie zabili jego zaufanych ludzi, a kapitan Devereux przebił go halabardą w sypialni. To, czy naprawdę planował zdradę, jest do dziś przedmiotem sporu.
Jak Wallenstein zdołał wystawić tak wielką armię?
Po powstaniu czeskim tanio wykupywał skonfiskowane ziemie i brał udział w biciu monety, gromadząc wielki majątek; potem z własnych pieniędzy i na kredyt wystawił armię i oddał ją cesarzowi. Armię utrzymywano z kontrybucji ściąganych na okupowanych terenach – metodę tę streszcza powiedzenie „wojna żywi wojnę”.
Czy powstały dzieła o Wallensteinie?
Najsłynniejsza jest trylogia dramatyczna Wallenstein, ukończona w 1799 roku przez niemieckiego poetę Fryderyka Schillera. Schiller napisał też historię wojny trzydziestoletniej, a jego dramat rozsławił Wallensteina jako tragiczną postać ambicji i losu.
Źródła
Fryderyk Schiller, Historia wojny trzydziestoletniej; Golo Mann, Wallenstein (biografia); ogólne opracowania wojny trzydziestoletniej.